Sociale angststoornis symptomen

Als je een sociale angststoornis hebt dan is jouw voornaamste klacht dat je intens bang bent dat anderen je zullen afwijzen, afkeuren, pesten, negatief beoordelen of op een andere manier vervelend op je reageren. 

Je bent bijvoorbeeld bang dat:

  • anderen je raar, onaardig, niet aantrekkelijk of dom vinden.
  • je gaat trillen, stotteren, transpireren of blozen en gaat daardoor erg op jezelf letten tijdens gesprekken.
  • je wordt gepest, uitgelachen, vernedering of voor gek staat.

Iedereen heeft hier wel eens last van. Maar het verschil tussen verlegenheid en een sociale angststoornis is dat verlegenheid hinderlijk is, maar sociale angststoornis symptomen zorgen voor daadwerkelijke problemen. Hieronder lees je meer informatie over de sociale angststoornis symptomen op psychisch, gedrag en lichamelijk gebied.

Psychische sociale angststoornis symptomen

Heb je last van de sociale fobie kenmerken? Dan ben je bang dat anderen negatief over je denken. Je weet dus niet zeker dat anderen daadwerkelijk negatief over je denken. De bezorgde gedachte zijn daarmee niet zo intens als een waan. Eigenlijk weet je wel dat je niet bang hoeft te zijn, maar toch lukt het niet om de stress onder controle te houden. Daarnaast zijn er psychische sociale angststoornis symptomen zoals:

  • verhoogd zelfbewust zijn tijdens sociale interacties (je let erg op jezelf)
  • negatieve gedachten (jezelf negatief beoordelen en hiervoor bewijs zoeken)
  • piekeren over het verloop van een gesprek dat je gevoerd hebt (heb ik het wel goed gedaan?) 
  • emotioneel voorbereiden op gesprekken (gesprekken van te voren oefenen in je hoofd)

De klachten komen door extreme zorgen over een kritische beoordeling over het uiterlijk, lichamelijke symptomen of gedrag. En komen niet doordat je een laag zelfbeeld hebt. Zonder dat er anderen of ingebeelde anderen bij zijn, heb je geen last van de angst.

Lichamelijke sociale angststoornis symptomen

Lichamelijk  kun je last hebben van bijvoorbeeld de volgende sociale angststoornis symptomen: 

  • hartkloppingen 
  • pijn of druk op de borst 
  • tintelingen en/of gevoelloosheid in vingers en tenen 
  • trillen 
  • droge mond en/of keel 
  • maagklachten 
  • darmklachten
  • korte ademhaling
  • zweten 
  • veel bewegen 
  • gespannen spieren 
  • duizeligheid 
  • blozen

Sociale fobie kenmerken op basis van gedrag

Sociale angststoornis kenmerk; vermijdingsgedrag

Als je last hebt van sociale angststoornis symptomen dan vertoon je vaker vermijdingsgedrag. Dit betekent dat wanneer je bange gevoelens bij een sociale situatie hebt, dat je deze situatie uit de weg gaat. Het gevolg hiervan is dat de vrees hierdoor erger wordt op lange termijn. Soms behoort daarom weigeren om te spreken bij de sociale fobie kenmerken, omdat je bang bent voor de beoordeling is het mogelijk dat je liever stil bent en niets zegt.

Sociale fobie kenmerk; veiligheidsgedrag

Het kan zijn dat je “veiligheidsgedrag” vertoond. Dit betekent dat je je op een bepaalde manier gedraagt, zodat je het idee hebt dat je minder kans hebt je onzeker, gestrest of minder bang te zijn. Denk bijvoorbeeld aan:

  • veel foundation op doen, zodat niemand kan zien dat je bloost
  • indrinken voordat je naar een verjaardag gaat
  • In een hoek van de kamer zitten tijdens een verjaardag, zodat je minder denkt op te vallen
  • geen glas vasthouden, zodat niemand ziet dat je handen trillen
  • Veel en vaak deodorant gebruiken, zodat het zweten minder opvalt

Veiligheidsgedrag is een van de sociale angststoornis symptomen dat voor iedereen anders is. Het zijn allemaal automatische trekjes die je jezelf hebt aangeleerd, zodat je je veiliger voelt in sociale situatie. Maar helaas helpt het niet om enge sociale situaties te voorkomen.

 

Sociale angststoornis dsm 5

De DSM5 is het handboek voor psychologen om diagnoses te stellen. Hierin staan de psychische stoornissen met kenmerken en statistieken, gerangschikt in klassen, beschreven. Zodat bij het stellen van een diagnose iedereen de begrippen hetzelfde interpreteert. Binnen de geestelijke gezondheidszorg is er op deze manier overeenstemming gevonden over wanneer een diagnose wel of niet gesteld wordt. Ook de sociale angststoornis vind je in de dsm 5. De sociale angststoornis staat in de dsm 5 als volgt beschreven: 

Het hoofdkenmerk van de sociale fobie is een duidelijke vrees in situaties waarin iemand misschien kritisch/negatief wordt beoordeeld door anderen.”

 Hieronder vind je de criteria voor het vaststellen van een sociale angststoornis volgens dsm5:

A. Intense vrees in een of meer sociale gebeurtenissen waarbij je misschien een negatief oordeel van iemand krijgt.

Voorbeelden van sociale gebeurtenissen zijn situaties waarbij je een prestatie moet leveren  in het bijzijn van anderen, geobserveerd worden en sociale interacties, zoals: 

  • een gesprek met een buurman die je spontaan tegenkomt 
  • mensen ontmoeten die je niet kent
  • naar een verjaardag gaan

B. Uitgesproken vrees om je zo te gedragen dat anderen je hierover negatief beoordelen of sociale angststoornis symptomen te vertonen. Omdat dit tot afwijzing kan leiden, beschamend of schandelijk is.

 C. De sociale gebeurtenissen roepen bijna altijd intense vrees bij je op. 

Dit betekent dat de sociale fobie kenmerken aangeleerde reacties zijn op een sociale gebeurtenis (geconditioneerde respons op een stimulus). Daarnaast uiten de sociale fobie kenmerken zich anders bij kinderen tijdens sociale situaties. Denk hierbij aan:

  • huilen
  • bevriezen
  • woedeaanval
  • wegduiken
  • zwijgen
  • vastklampen

 D. Je vermijdt sociale situaties of verdraagt ze terwijl je hevige angst ervaart.

Het verschilt per persoon hoe je omgaat met sociale situaties. Sommigen ervaren intense angst, maar vermijden de situaties niet. Anderen gaan sociale interacties uit de weg.

E. De vrees die je voelt is niet in verhouding ten opzichte van het gevaar dat zich daadwerkelijk voordoet tijdens de sociale situatie.

Het is soms moeilijk te erkennen en in te schatten dat je angst uit verhouding is. Wel kun je jezelf de vraag stellen: “ben ik echt in gevaar en is mijn gevoel daarom redelijk?”

F. Je hebt tenminste 6 maanden of langer last van de intense vrees en vermijding en blijft aanhouden. 

G. De vrees of vermijding zorgen ervoor dat ze je ontwikkeling beperken in sociale of werksituaties of andere belangrijke gebieden. Ook zorgt de sociale stress voor extreem lijden. 

(Dit is niet van toepassing als de vermijding NIET door de effecten van medicatie, niet komt door een lichamelijke aandoening  of een andere psychische stoornis.)

H. De vrees of vermijding komen niet door de lichamelijke invloed van middelen (zoals drugs of medicatie) of een lichamelijke aandoening.

I De vrees of vermijding komt niet door kenmerken van een andere psychische stoornis, zoals autisme of een paniekstoornis.

J. Als je last hebt van een lichamelijke aandoening of ziekte, dan is de angst en vermijding hieraan duidelijk NIET verbonden.

 

Feiten over sociale fobie kenmerken

Heb ik een sociale angststoornis?

Studies onder de algemene bevolking laten zien dat ⅓ van alle mensen denken dat zijzelf onzekerder zijn dan anderen tijdens sociale gebeurtenissen. Deze bangheid noem je pas een sociale angststoornis wanneer je niet meer mee doet aan sociale activiteiten die wel belangrijk voor je zijn of waar je graag aan mee zou willen doen en/of emotioneel lijdt bij het aanwezig zijn bij sociale gebeurtenissen.

Wellicht herken je je in de sociale angststoornis symptomen vanuit de dsm 5. Maar om vast te stellen of je daadwerkelijk de psychische aandoening hebt, kun je contact opnemen met je huisarts. Deze brengt je in gesprek met een praktijkondersteuner, gz-psycholoog en/ of psychiater wie over de expertise beschikken goed te kunnen beoordelen of je een sociale angststoornis hebt. Tevens zijn zij bevoegd om een diagnose te stellen.

Daarnaast is het moeilijk om zelf in te schatten of in te zien dat je sociale fobie kenmerken bijvoorbeeld bovengemiddeld of onrealistisch is. Een specialist kan vanuit zijn/haar positie dit beter diagnosticeren. Als je graag meer duidelijkheid wilt over jouw klachten, doe dan eens een sociale angst test.

Hieronder vind je een meetinstrument voor sociale fobie. Het is een vragenlijst opgesteld door de wetenschap afdeling van de Universiteit van Duke. Deze test wordt veel gebruikt om een indicatie te krijgen van de sociale angstklachten. Doe de sociale angst test.

Sociale fobie aanpakken

Een sociale fobie is een uiterst frustrerende en beperkende psychische aandoening om mee te worstelen.  Telkens weer die rot gevoelens en gedachten die over je heenkomen zodra jij je in sociale situaties begeeft. In sommige periodes zal je er meer last van hebben en soms weer minder. Meestal gaan de sociale fobie kenmerken niet vanzelf over. Maar het is erg goed te behandelen! Lees hier eens meer over hoe je een sociale fobie kan aanpakken.

Scroll Up